در گذشته، عمدتاً از آب خالص برای انتقال گرمای داخلی موتور به رادیاتور استفاده میشد. اما محدوده دمایی بین نقطه انجماد آب تا نقطه جوش آن (100 درجه سانتیگراد) باعث میشود که آب در دماهای بسیار پایین یا بسیار بالا، کارایی خود را به عنوان مایع خنککننده از دست بدهد. همچنین، قطعات آلومینیومی بدنه موتور در شرایط کارکرد، به حدی گرم میشوند که مشکل خوردگی به وجود میآمد. ضد یخ دیزل ژنراتور نیز با ویژگی خنککنندگیاش، نه تنها از قطعات فلزی در برابر خوردگی محافظت میکنند، بلکه نقطه جوش آب را افزایش و نقطه انجماد آن را کاهش می دهند.
اهمیت ضد یخ دیزل ژنراتور در نحوه کارکرد دستگاه
آب با کاهش دما و یخ زدن، حدود 9 درصد افزایش حجم مییابد و در صفر درجه سانتیگراد یخ میزند. افزایش حجم آب می تواند منجر به ترکیدگی مجاری داخلی آب و رادیاتور دستگاه ژنراتور شود. برای جلوگیری از یخ زدگی آب داخل موتور و خسارات ناشی از آن، از ضد یخ که نقطه انجماد پایینی دارد، استفاده می شود. ضدیخ ها دارای پایه الکلی یا اتیلن گلیکول (C2H6O2) هستند و براساس کمترین درجه حرارت محیط کاری به آب رادیاتور افزوده می شوند.
ضدیخ دیزل ژنراتور با غلظت و نسبت مناسب، از یخ زدگی آب جلوگیری میکند و از بروز خسارات احتمالی ناشی از انبساط حجم آب در اثر یخ زدگی پیشگیری مینماید. بنابراین، کاربرد صحیح ضدیخ یکی از مهمترین نکات در نگهداری و عملکرد مطلوب ژنراتورها محسوب میشود.
وظایف ضد یخ دیزل ژنراتور
در ادامه به بررسی وظایف مهم ضدیخ خواهیم پرداخت:
- جلوگیری از یخ زدگی در فصول سرد سال: با توجه به فلزی بودن قطعات ژنراتور، یخ زدگی آب میتواند آسیب های جبران ناپذیری ایجاد کند. ضدیخ با پایین آوردن نقطه انجماد آب، از این امر جلوگیری می کند. زیرا یخ زدن سیستم خنککننده باعث انبساط مایع ضدیخ و در نتیجه افزایش حجم آن می شود که می تواند موجب ترک خوردگی دیواره بلوک سیلندر و ترکیدن رادیاتور گردد.
- تنظیم نسبت مناسب ضدیخ و آب: میزان ضدیخ و آب و نسبت این دو با یکدیگر از موارد مهمی است که باید در هنگام استفاده از ضدیخ به آن دقت شود. اگر میزان ضدیخ بیش از حد لازم باشد، علاوه بر مختل شدن عملکرد ضدیخ، منجر به افزایش استهلاک قطعات نیز خواهد شد. از سوی دیگر، اگر میزان ضدیخ کمتر از مقدار لازم باشد، دیگر خنککنندگی مورد انتظار را نخواهد داشت و همچنین خوردگی قطعات نیز افزایش می یابد.
- بهبود انتقال حرارت: ضدیخ با افزایش ظرفیت انتقال حرارت آب، باعث می شود تا گرمای تولید شده در موتور ژنراتور به طور موثرتری به رادیاتور منتقل شده و از آن خارج گردد.
- محافظت از قطعات در برابر خوردگی: ضدیخ ها معمولاً حاوی ترکیبات ضد خوردگی هستند که از قطعات فلزی در برابر خوردگی ناشی از آب و دیگر عوامل محافظت می کنند.
نکات مهم درباره ضد یخ دیزل ژنراتور
نکات زیر، برخی از مهمترین مواردی هستند که هنگام خرید ضد یخ دیزل ژنراتور حتما باید به آنها توجه بسیاری کنید:
- عمر مفید ضدیخ بسته به زمان و شرایط کاری متغیر است. زمان مناسب برای تعویض ضدیخ معمولاً هر دو سال یکبار توصیه می شود.
- رنگ ضدیخ ارتباطی با کیفیت آن ندارد و سازندگان مختلف از رنگ های متفاوتی استفاده می کنند.
- هم رنگ بودن ضدیخ ها به معنای کیفیت یکسان آنها نیست؛ بنابراین از مخلوط کردن ضدیخ های مختلف باید اجتناب کرد.
- برای نسبت صحیح رقیق سازی، باید به دستورالعمل سازندگان توجه نمود. بهترین کارایی ضدیخ در نسبت یک به یک با آب حاصل می شود.
- در نسبت یک به یک با آب، ضدیخ می تواند نقطه انجماد مخلوط را تا 38- درجه سانتی گراد پایین بیاورد.
- اگر غلظت ضدیخ بیشتر از مقدار توصیه شده باشد، احتمال خرابی واترپمپ و افزایش خوردگی وجود دارد.
- اگر غلظت ضدیخ کمتر از حد توصیه شده باشد، موجب افزایش نقطه انجماد و یخ زدن آن در مجاری سیستم رادیاتور می شود.
- کیفیت آب مورد استفاده برای رقیق سازی ضدیخ مهم است. باید از آب با املاح کم استفاده شود.
میزان ضد یخ استفاده شده در دیزل ژنراتور
مقدار ضدیخ استفاده شده در موتور ژنراتور هرگز نباید از 50 درصد بیشتر شود. افزایش بیش از حد غلظت ضدیخ دیزل ژنراتور، باعث تغییر خواص سیال خنککننده و کاهش کارایی آن میگردد. این امر ممکن است منجر به استهلاک و کاهش عمر مفید دیزل ژنراتور شود. برای اطلاع از حجم سیستم خنککننده دیزل ژنراتور و تعیین میزان دقیق ضدیخ مورد نیاز، میتوانید به دفترچه راهنمای آن مراجعه نمایید.
تاثیر ضدیخ بر راندمان کلی دیزل ژنراتور
استفاده از ضدیخ استاندارد و باکیفیت، علاوه بر جلوگیری از یخزدگی و خوردگی، باعث پایداری عملکرد موتور در شرایط کاری طولانیمدت میشود. وقتی دمای موتور در محدوده ایدهآل باقی بماند، قطعات با اصطکاک کمتر کار کرده و بازدهی سوخت نیز افزایش مییابد. به همین دلیل است که انتخاب ضدیخ مناسب، ارتباط مستقیم با کاهش مصرف انرژی و بهبود راندمان کلی دیزل ژنراتور دارد.
ضرورت بررسی دورهای سیستم خنککننده
همانطور که تعویض منظم ضدیخ اهمیت دارد، بررسی سلامت اجزای سیستم خنککننده مثل واترپمپ، رادیاتور و شیلنگها نیز ضروری است. حتی بهترین ضدیخ هم اگر در سیستم نشتی یا رسوب وجود داشته باشد، نمیتواند بهطور کامل از موتور محافظت کند. توصیه میشود همراه با تعویض ضدیخ، یک بازبینی دورهای از کل مدار خنککننده انجام شود تا از هرگونه مشکل احتمالی پیشگیری گردد.
جمعبندی
اهمیت استفاده از ضدیخ با غلظت و نسبت مناسب در ژنراتورها امری انکارناپذیر است. ضدیخ نه تنها از یخ زدن و انبساط حجم آب در سیستم خنککننده جلوگیری می کند، بلکه با افزایش ظرفیت انتقال حرارت و محافظت از قطعات در برابر خوردگی، عملکرد بهینه و طول عمر بیشتر ژنراتور را تضمین می نماید. شما می توانید برای کسب اطلاعات درباره خرید و قیمت دیزل ژنراتور با همکاران ما در راد دیزل با شماره 02158437 تماس حاصل فرمایید.
سوالات متداول
- چرا استفاده از ضدیخ در دیزل ژنراتور ضروری است؟
ضدیخ علاوه بر جلوگیری از یخ زدگی در هوای سرد، نقش مهمی در جلوگیری از جوش آوردن، خوردگی قطعات داخلی موتور و رسوب گیری مسیر خنک کاری دارد. استفاده از ضدیخ مناسب باعث افزایش عمر موتور دیزل می شود. - چه نوع ضد یخی برای دیزل ژنراتور مناسب است؟
باید از ضدیخ استاندارد مخصوص موتورهای دیزلی که دارای افزودنی های ضد خوردگی و ضد کاویتاسیون است استفاده شود. انتخاب نوع ضدیخ به توصیه سازنده موتور و شرایط آب وهوایی محل نصب بستگی دارد. - هر چند وقت یک بار باید ضدیخ تعویض شود؟
معمولاً ضدیخ دیزل ژنراتور هر ۱ تا ۲ سال یک بار یا بر اساس ساعات کارکرد موتور تعویض می شود. بررسی دوره ای سطح و کیفیت مایع خنک کننده از بروز آسیب های جدی به سیستم خنک کاری جلوگیری می کند.
سلام، من شنیدم هر چی ضدیخ غلیظتر باشه بهتره، درسته؟
خیر این تصور اشتباهه. غلظت زیاد ضدیخ باعث افزایش ویسکوزیته (غلظت مایع) و کاهش کارایی سیستم خنککننده میشه. یعنی نهتنها خنککنندگی کم میشه، بلکه به واترپمپ و مجاری سیستم هم فشار میاد و استهلاک قطعات رو بالا میبره. بهترین حالت نسبت 50-50 ضدیخ و آب مقطره مگر اینکه سازنده ژنراتورت عدد دیگهای گفته باشه.
آیا رنگ ضدیخ نشوندهنده کیفیتشه؟
خیر، رنگ ضدیخ فقط برای تشخیص محصول توسط تولیدکننده استفاده میشه و هیچ ارتباطی با کیفیت نداره.